Stacks Image 6782
Stacks Image 21508
A17208
De stad als ballingsoord: Max Beckmann in Amsterdam
woensdag 22 november 2017
19:30-21:30 uur
€ 12,50 (donateur € 11,00)
spreker
Dr. Bernhard Ridderbos
plaats
Remonstrantse Kerk, Coehoornsingel 14, 9711 BS Groningen
opgave
inschrijven op deze website of aanmelden@kunstinzichtgroningen.nl of tel. 050 318 8651
Stacks Image 6689
Max Beckmann (1884-1950), Dubbelportret van de kunstenaar met zijn vrouw Quappi, 1941, olieverf op doek, 193.5 x 89 cm, Amsterdam, Stedelijk Museum

Stacks Image 32457
Max Beckmann (1884-1950), Familieportret Lütjens, 1944, olieverf op doek, 179,5 x 85 cm, Rotterdam, Museum Boijmans


Van 30 september tot en met 4 februari 2018 wijdt de Kunsthalle in Bremen een grote overzichtstentoonstelling aan de Duitse schilder Max Beckmann. Kunst in Zicht bezoekt deze expositie tijdens de excursie naar Hamburg en Bremen in het weekend van 25 en 26 november. Ter voorbereiding nodigden wij Bernhard Ridderbos uit zijn lezing over de ballingschap van Beckmann in Amsterdam te houden.

Max Beckmann (1884-1950) is ongetwijfeld een van de grootste kunstenaars van de twintigste eeuw, die bovendien binnen de moderne schilderkunst een geheel eigen positie inneemt aangezien zijn werken in geen enkele stroming vallen onder te brengen. Een derde van zijn omvangrijke oeuvre schilderde Beckmann in Amsterdam, waarheen hij, als 'entartete' kunstenaar in 1937 vluchtte en waar hij, langer dan in enige andere stad, woonde, totdat hij in 1947 naar Amerika vertrok. Daar genoot hij aanzienlijk meer waardering dan hem in Nederland, ondanks de inspanningen van de kunsthandelaar Helmuth Lütjens, ten deel was gevallen. De interesse van Nederlandse musea voor het werk van Beckmann beperkte zich tijdens zijn leven tot de aankoop door het Stedelijk Museum van het dubbelportret van de kunstenaar met zijn vrouw, Quappi, uit 1941. Pas in 2007 werd echt aandacht besteed aan Beckmanns jaren in Amsterdam toen het Van Gogh Museum een aan dit onderwerp gewijde tentoonstelling in München overnam. Sindsdien heeft de aandacht voor Beckmann in Amsterdam nog een impuls gekregen doordat Museum Boijmans Van Beuningen in 2009 van de erfgenamen van Lütjens het portret van deze kunsthandelaar met zijn vrouw en een dochtertje, uit 1944, aankocht, dat als een ontroerende tegenhanger kan worden beschouwd van het Dubbelportret van Max Beckmann en Quappi in het Stedelijk Museum. Naar aanleiding hiervan verscheen in de reeks Boijmans Studies een bundel met opstellen die zowel het Familieportret Lütjens als Beckmanns verblijf in Amsterdam documenteren. (Jonieke van Es (red.), 'Koop nu toch ook een werk van Beckmann!' Het Familieportret Lütjens in Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam 2010).

In deze lezing zal een beeld worden gegeven hoe Beckmann in Amsterdam leefde en werkte en een aantal van zijn werken die hij daar maakte worden besproken.
Bernhard Ridderbos was vele jaren verbonden aan de opleiding Kunst- en Architectuurgeschiedenis van de Rijksuniversiteit Groningen. Tegenwoordig geeft hij cursussen en lezingen en is hij actief als zelfstandig onderzoeker. Van zijn hand verschenen talrijke publicaties, met name over Vroegnederlandse schilderkunst. In 2014 publiceerde hij Schilderkunst in de Bourgondische Nederlanden (Davidsfonds, Leuven), waarin hij zijn onderzoeksresultaten van tientallen jaren toegankelijk maakte voor een breed publiek. Gedurende de door hem geleide studentenexcursies naar Duitse musea vatte hij een grote liefde op voor het werk van Max Beckmann, waarin hij zich uitvoerig heeft verdiept.